Julia Duszyńska

Julia Duszyńska (1894–1947) – polska pisarka, autorka książek dla dzieci i czytanek szkolnych, która zapisała się w pamięci pokoleń młodych czytelników. Urodziła się w Wolsku w Rosji w szlacheckiej rodzinie herbu Prus – jej ojciec, Roman Mieczysław Prus-Niewiadomski, był budowniczym kolei, a matka Józefa Kamila z Rudnickich – malarką i siostrzenicą Wojciecha Gersona. Tuż przed I wojną światową ukończyła gimnazjum w Warszawie, wówczas też zachorowała na gruźlicę, która towarzyszyła jej przez całe życie. Wojenne zawieruchy rzuciły ją do Gruzji, skąd w 1918 roku wróciła do Polski. Poślubiła Karola Duszyńskiego i pracowała jako nauczycielka historii i języków obcych, by ostatecznie poświęcić się twórczości literackiej.

W latach 1935–1939 współredagowała pismo dziecięce „Słonko”, a także współpracowała z tygodnikiem „Poranek". Była współautorką słynnego Elementarza dla I klasy z 1938 roku. Jej największym sukcesem stała się książka Cudaczek-Wyśmiewaczek (1947), opowieść o złośliwym skrzacie, który żywi się dziecięcymi kaprysami i obrażalskością – lektura ta do dziś figuruje w kanonie literatury dla najmłodszych. Wśród innych cenionych utworów znalazły się Słoń Duda. Opowiadania wierszem dla dzieci, Szarusia oraz Baśń o Szymku, Tymku i żywej wodzie. Zmarła w Otwocku, nie doczekawszy pełnego uznania, jakie jej twórczość zyskała w kolejnych dekadach.