E.T.A. Hoffmann

Ernst Theodor Amadeus Hoffmann (1776–1822) był niemieckim pisarzem, kompozytorem, malarzem i prawnikiem, jedną z najbardziej fascynujących postaci epoki romantyzmu. Urodził się w Królewcu, lecz znaczną część życia spędził na ziemiach polskich – pracował jako urzędnik pruski w Poznaniu, Płocku i Warszawie, gdzie ożenił się z Polką, Marią Teklą Michaliną Rohrer-Trzcińską. Z urzędu karnie przeniesiono go do Płocka za rysowanie karykatur pruskich oficerów – ta skłonność do satyry i buntu towarzyszyła mu przez całe życie. Trzecie imię Wilhelm zmienił na Amadeus z uwielbienia dla Mozarta, którego muzyka była dlań niemal świętością. Sam komponował opery – jego Ondyna uchodzi za pierwszą niemiecką operę romantyczną.

Prawdziwa sława przyszła jednak dzięki literaturze. Hoffmann tworzył opowieści, w których rzeczywistość niepostrzeżenie przechodzi w koszmar, automaty ożywają, a granica między geniuszem a szaleństwem zaciera się całkowicie. Do jego najbardziej znanych utworów należą Dziadek do orzechów, na podstawie którego Piotr Czajkowski stworzył słynny balet, mroczny Piaskun, nowela Złoty garnek oraz powieści Diable eliksiry i Poglądy życiowe kota Murra. Hoffmann wywarł ogromny wpływ na późniejszych mistrzów grozy i fantastyki – bez niego trudno wyobrazić sobie twórczość Edgara Allana Poe czy H.P. Lovecrafta. Jacques Offenbach uhonorował go operą Opowieści Hoffmanna, czyniąc samego pisarza bohaterem fantastycznej opowieści.